انتقال قدرت در هر نظام حاكميتي فراز بسيار پر اهميتي است . اين فراز مي‌تواند عاملي تعالي بخش و مايه پيشرفت باشد و بر عكس مي تواند عاملي براي تخريب و صدمه به اقتدار و امنيت ملي بشود.
تجربه مردم سالاري ديني در ايران ، تجربه جديد و موفقي است كه با مستند سازي و پرداخت و تئوريزه كردن آن ؛ مي توان از آن الگو ساخت . چنين تجربه‌اي هر چند با فراز و نشيب همراه بوده است وليكن همواره در جهت اهداف و نظام مند نمودن آرمانهاي انقلاب اسلامي ، جمهوريت و اسلاميت بوده است و به سمت نهادينه شدن پيش رفته است. در هر دوره اي از انتخابات شاهد برگزاري بهتر و با شكوه تر آن بوده ايم.

در انتخابات شوراها ، مجلس شوراي اسلامي ، مجلس خبرگان رهبري و رياست جمهوري مشاركت و حضور حداكثري و گسترده مردم بيانگر درك و اطمينان از فرآيند برگزاري و نتيجه آن بوده است .
مردم سالاري ديني در ايران زمينه را براي رقابت هاي سياسي فراهم
مي نمايد تا از طريق آن انتقال قدرت انجام شود . انتقال قدرتي كه در يك بستر سالم انجام شود به تعبير مقام معظم رهبري " عيد" براي كشور محسوب مي گردد؛ به كار بردن چنين تعبير بلند و با ارزشي محل تامل و دقت است كه در زير به آن اشاره مي شود .
1- كسب قدرت به صورت مطلق در نظام جمهوري اسلامي ايران ارزش محسوب نمي گردد .
مگر اينكه قدرت در خدمت اهداف مقدسي باشد كه داعيه انقلاب اسلامي است .قدرتي كه در خدمت اقشار مستضعف جامعه قرار گيرد ، پشتيبان حق باشد و از حقوق مردم دفاع كند و با زور و سلطه مقابله نمايد و قدرتي، ارزش تلقي مي شود كه نويد دهنده حيات طيبه باشد.
2- زماني قدرت به ارزش معنوي تبديل مي‌شود كه براي صاحبان آن ارزش مادي و دنيايي در بر نداشته باشد . لذا چسبندگي بدان به حداقل رسيده و در نتيجه واگذاري آن آسان مي‌گردد.
3- در شرايطي كه قدرت و جوهره آن خدمت باشد سال اول و سال آخر مطرح نيست هر لحظه آن قدر دانسته مي شود چرا كه در آن لحظه ممكن است تصميمي گرفته شود كه سرنوشت جامعه را تغيير دهد. بنابراين تزلزل در اراده و عزم صاحبان قدرت در هر شرايطي بي معنا است .
4- در نظامي كه هدف ، قدرت نباشد ، خدعه و نيرنگ  رنگ مي بازد و رقابت هاي سياسي مفهوم مكتبي و ايد ئولوژيك به خود مي گيرد. رقابت براي رساندن خير بيشتر به جامعه است در اين صورت است كه به جاي تخريب رقيب ، تعالي رقيب مورد توجه قرار گرفته و مفهوم برد برد عينيت  مي يابد و شكست و پيروزي معنا ندارد .
5- بايد بپذيريم كه در عرصه سياسي با ساز و كارهايي كه درنظام و قانون اساسي پيش بيني شده است افراد شايسته با هم رقابت مي‌كنند و مردم شايسته ترين را انتخاب مي كنندو اين حق مردم است . ممكن است سازوكارهايي كه در وضعيت موجود به كار گرفته مي شود  كامل نباشد كه مي توان آن را با تقويت جريانات سياسي و ساختارهاي حزبي كامل نمود.
6- بايد پذيرفت و تجربه نيز نشان مي دهد كه همواره رقابت مايه كمال و رشد است و باعث مي شود تا استعدادها شكوفا و خلاقيت ها زمينه بروز و ظهور پيدا كنند. اساسا توسعه يافتگي محصول رقابت سالم است. اگر رقابت در عرصه اقتصادي و توليد محصولات صنعتي و خدماتي و يا در عرصه ورزشي و مسابقات قهرماني سازو كارهاي خاص خودش را دارد  در عرصه هاي سياسي نيز بايد از تجربيات كشورها استفاده كرد و براي اثر بخشي  و دريافت نتيجه و محصول مطلوب روش ها و ضوابط و چارچوب خاص آن را تعريف و تبيين نمود.
7- رقابت هاي سياسي هرچند كه مي تواند ظرفيت سياسي براي كشور بسازد، چهره هاي جديد براي مديريت كشور شناخته شوند و راه حل هاي بديع براي عبور از موانع ارائه گردد در صورتي كه اصول پذيرفته شده رعايت گردد تخريب برخي چهره هاي سياسي خدوم در طول دوران 30 سال گذشته حاصلي جز باخت باخت در برنداشته است و جريان سياسي برنده هم به جهت تقابل و رويارويي با جريانات سياسي  ناموفق تا نيمه راه پيش رفته و سپس بازمانده است و در نتيجه به نفع نظام هم تمام نشده است .
8- براي اينكه رقابت هاي سياسي، سالم و سازنده و در جهت تحكيم ساختارهاي نظام باشد مي بايستي فرايند برگزاري انتخابات  در سه مرحله قبل ، حين و بعد از اخذ آراي شركت كنندگان در چارچوبي مستند ، تعريف شده و استاندارد شكل بگيرد.
البته مي توان تجربه يازدهمين دوره انتخابات رياست جمهوري و چهارمين  دوره انتخابات شوراهاي اسلامي را كه از دوره هاي گذشته موفق تر بود ، مستند نمود.
9- يكي از آفت‌هايي كه باعث سرخوردگي و صدمه به ظرفيت‌هاي سياسي كشور مي‌شود فرآيند نهايي شدن نامزدهاي انتخاباتي است. بديهي است در يك رقابت سياسي كه نقش تعيين كننده براي پيشرفت وتحقق اهداف نظام دارد. موضوع احر از صلاحيت فوق العاده مهم است.
موضوعيت بخشيدن به ساختار حزب‌گرايي فرآيند احراز
صلاحيت ها را آسان كرده و با دقت و اطمينان بيشتري انجام مي‌دهد بدين صورت كه ابتدا رقابت در جريانات سياسي شكل گرفته و مرجع احراز صلاحيت نسبت به گزينه نهايي جريانات تعريف شده اعلام نظر مي‌كند. اقدامي كه در دوره اخير انتخابات رياست جمهوري به صورت نانوشته انجام شد مي‌تواند مبنايي براي شكل دادن به چنين فرآيندي در آينده باشد.
10- آفت ديگري كه باعث صدمه و تخريب ظرفيت‌هاي سياسي كشور مي‌شود آن است كه پس از پيروزي يك يا چند گروه،ساير جريانات ، عزلت نشيني اختيار مي‌كنند و يا آماده براي
دور بعدي رقابت‌ها مي‌شوند. كه اين اتفاق و فرآيند در نظام
مردم سالاري ديني امري صحيح و پذيرفته شده و عقلاني نيست. بلكه مي‌بايستي ساز و كاري اتخاذ شود كه از جريانات سياسي توفيق نيافته‌، مطابق اثر و وزن سياسي كه پيدا كرده‌اند ، در فرآيندهاي تصميم سازي و تصميم گيري و اجرايي كشور استفاده شود و آنها هم خود را در اين امر سهيم بدانند.

تاريخ نگارش مطلب : 01/05/1392